Кабыл алынган убакыт 21.07.2023, Түзөтүлгөн 16.10.2023, Кабыл алынган 08.11.2023

ӨТКӨН ЧАК ФОРМАЛАРЫНЫН ТҮРКОЛОГИЯДАГЫ КӨРҮНҮШҮ

З. Женалиева

Түркологиялыкадабияттардаэтиштинөткөнчакмаанилерибоюнчааткарылганизилдөө лө, өткөнчактын баяндалып жазылышын болжолменен XIX кылымга туура келет деп эсептедик. Буларда өткөн чактын жалпымааниси, өткөн чак маанилерин жараткан грам- матикалык каражаттардын этиш сөз түркүмүнүн алкагында кадыресе айтылыштары тууралуу гана сөз жүрөт. Белгилүү окумуштуу И.В. Кормушиндин алтай тилдеринде этиштин чактарынын системасы боюнча жарыялаган монографиясы бар. Эмгекте алтай тилдеринин этиштик формаларынын өнүгүш маселелери жана жалпы түрк тилдеринде- ги этиштик чак формаларынын байыркы көрүнүшүнүн калыбына келиши сыяктуу изил- дөөлөр ишке ашырылган. Этиштик байыркы формаларды тунгус-маньчжур жана монгол тилдеринин фактылары менен биргеликте каралып изилденип чыгат. Окумуштуунун бул монографиясынан алтай тилдериндеги этиштик формаларды байыркы учурдагы грамма- тикалык формаларын издеп табуу максаттары алдыга коюлганын байкайбыз

күдүк чак, байыркы чак, капыскы өткөн чак, адат өткөн чак, айкын өткөн чак, перфект, имперфект
74-80
Zhenalieva, Z. (2023). THE APPEARANCE OF PAST TENSE FORMS IN TURKOLOGY. Bulletin of the Bishkek State University, 21(4), 74-80. https://doi.org/10.35254/bsu/2023.66.24

Колдонулган булактар

1. Абдувалиев И., Сыдыков Т. Азыркы кыргыз тили: / Морфология. – Б., 1997.– 197-205-бб.
2. Александр Мирза Казем-Бек. Общая грамматика турецко-татарского языка. – Казань, 1846. 
3. Какаева М.Т. Англис, кыргыз тилдериндеги философиялык жана психологиялык термин- дердин салыштырма типологиясы. /Автореферат. – Б., 2002.
4. Кормушиндин И.В. Монографиясындагы  изилдөөлөр, – М., 1984. 73-б.
5. Юдахин К.К. Кыргызча-орусча сөздүгү. - Ф.: Главная редакция Киргизской Советской Энциклопедии,  1965 . 
6. Кононов А. Н. Грамматика современного турецского литературного языка. – М.-Л., 1956.
7. Кононов А. Н. Грамматика современного узбекского литературного языка. – М.-Л., 1960.
8. Гусейн-заде М. Мүасир азербайжан дили: /Морфология. – Баку, 1988.
9. Севортян Э. В. Аффиксы глаголообразования в азербайджанском языке: опыт сравнитель- ного исследования. – М.: Наука, 1966. - 437 б. 
10. Грамматика современного алтайского языка: /Морфология. Отв. ред. И. П. Невская. – Горно-Алтайск, 2017.- 576 б. 
11. Щербак А. М. Очерки по сравнительной /Морфологии тюркских языков (глагол). – Л.: Наука, 1981. - 184-б.
12. Ишлер С.А, Садыков Т.Түрк тилиндеги чак категориясынын курамы. БМУнун жарсысы, №4 (30) 2014. - 92-б.