СОЦИОЛОГИЯНЫН АТАСЫ ИБН ХАЛДУНДУН ДИН СОЦИОЛОГИЯСЫНДАГЫ РОЛУ
Амбер СадыкКыргызстанда анча таанылбаган жана жетиштүү изилдене элек Ибн Халдун 14-кылымда Түндүк Африкада жашап, ар кайсы мамлекеттерде кызмат өтөгөн мамлекеттик ишмер. Ибн Халдундун «Мукаддиме» эмгеги тарых философиясына маанилүү салым болуу менен бирге, жалпы цивилизациянын социалдык, саясий жана экономикалык бөлүктөрүн изилдөө жагынан да абдан маанилүү. Ибн Халдундун жашоосун эки этапка бөлүп кароого болот. Бул эки фаза бири-биринен так сызыктары менен айырмаланат. 45 жашында Ибн Салама сепилиндеги резиденциясы- на чейин башкарууга тиешелүү болгон ар кандай мүмкүнчүлүктөрдөн жана саясий баш аламандыктардан кантип пайда көрүүнү билген жана азыркы өзү айткандай, макиавеллисттик маанайда болгон. Өмүрүнүн экинчи бөлүгүндө Ибн Халдун саясий көйгөйлөрдөн алыс, тынч жашоо өткөргөн. Кийинки мезгилде илимге, жашоого, жазуучулукка берилген
Колдонулган булактар
1.Sorokin, P., & Toynbee, A. (1964). Sorokin ve Toynbee, Sosyal Değişme Üzerine Denemeler. (E. Güçbilmez, Çev.) Ankara: Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fak. 2.Mensching, G. (1951). Sociologie Religieııse. Paris: Payot. 3.Karasan, M. (1953). Din Sosyolojisinin Öncüleri ve Kurucuları. İlahiyat Fakültesi Dergisi, Ankara, 1953, C. II, No: 4.Hamilton, M. (1994). The Sociology of Religion. London: (London routledge. 5.McGuire, M. (1987). Religion. Belmont: Califa Wadsworth. 6.O'Toole, R. (1984). Religion. Toronto: McGraw Hill, Ryerson. 7.Günay, Ü. (1979). Din Sosyolojisi Ders Notları (Teksir). Erzurum: İslami limler Fakültesi. 8.Uludağ, S. (1999, 01 27). İbn Haldun. (TDV İslâm Araştırmaları Merkezi) TDV İslâm Ansiklopedisi: https:// islamansiklopedisi. org.tr/ibn-haldun#1adresinden alındı
9.İbn Haldun. (1988). Mukaddime (Cilt I). (S. Uludağ, Çev.) İstanbul: Dergâh Yayınları. 10.Yakıt, İ. (2002). İbn Haldun'a Göre Devletlerin Ömrü ve Osmanlı İmparatorluğu. Süleyman Demirel Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 1-15. 11.İkbal, M. (2015). İslam’da Dini Düşüncenin Yeniden Doğuşu. (A. Asrar, Çev.) Birleşik Yayıncılık. 12.Günay, Ü. (1986). İslâm dünyasında bir din sosyolojisi öncüsü: İbn Haldun (1332-1406). Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (6). 13.Ugan, Z. (1954). İbn Haldun Mukaddime'sinin Türkçe tercümesine yazdıgı Önsöz (Cilt 1). İstanbul: M.E.B. Yayınları. 14.Laoust, H. (1965). Les Schısmes Dans L'lslam. Paris: Payot. 15.Günay, Ü. (1986). İslâm dünyasında bir din sosyolojisi öncüsü: İbn Haldun (1332-1406). Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (6). 16.Labica, G. (1968). Politique et Religion Cbez İbn Khaldoun. Cezayir: Sned.
17. Fındıkoğlu, Z. (1961). İçtimaiyat, (Cilt 2). İstanbul.
18. Fındıkoğlu, Z. (1961). İçtimaiyat, (Cilt 2). S 155. İstanbul. 19.Adıvar, A. (1979). islam Aniklopedisi İbn Haldun Maddesi ), (Cilt 6). 20.Meriç, D. (1965). Cevdet Paşa'nın cemiyet ve devlet görüşü. İstanbul. 21.Moneil; (1967). Discours Sur l'Histoire Universelle (al-Muqaddima)'nın Fransızca Tercümesine Önsöz (Cilt 1). Beyrut. 22.Labica, G. (1968). Politique et Religion Cbez İbn Khaldoun. Cezayir: Sned. 23.Bouthoul, G. (1967). Histoire de la Soeilolgie. Paris: PUF
24 Laoust, H. (1971). la Polilique de Ghazall . Paris: Geuthner. 25.Levy, R. (1933). An Introduction to the Sociology of Islam. Londra: William and Norgate Limited.
26. Labica, G. (1968). Politique et Religion Cbez İbn Khaldoun. Cezayir: Sned.
27. Günay, Ü. (1986). İslâm dünyasında bir din sosyolojisi öncüsü: İbn Haldun (1332-1406). Atatürk Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi (6).
28. Süleymanov, A. (2019). SSCB ve Sonrası Dönemde Avrasya Bölgesinde İbn Haldun ve Düşünceleri Üzerine Yapılan Çalışmalar. Journal of Economy