КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНДАГЫ СОЦИАЛДЫК-ДЕМОГРАФИЯЛЫК ӨНҮГҮҮНҮН ТЕНДЕНЦИЯЛАРЫ ЖАНА ФАКТОРЛОРУ
А.С. Мамытов, И.А. КыдырбаеваМакалада Кыргызстандагы социалдык-демографиялык кырдаалдын өзгөчөлүктөрү каралат. Калктын өсүшү, төрөлүүнүн төмөндөшү, миграция, жаштар арасындагы жу- мушсуздук, саламаттыкты сактоо жана билим берүүгө жеткиликтүүлүк, этникалык тең- сиздик көйгөйлөрүнүн тенденциялары талданат. Изилдөө статистикалык маалыматтарга жана социологиялык сурамжылоолорго негизделген. 2022-жылы жакырчылык 33,2%га жеткендиги аныкталды. Себептери - жумушсуздук, төмөн кирешелер, көз карандылык.
Тышкы эмгек миграциясынын жогорку деңгээли белгиленет. Мигранттардын акча кото- руулары жашоо деңгээлин жогорулатат, бирок миграциянын терс кесепеттери бар. Өкмөт үй-бүлөлөрдү колдоо, билим берүү жана саламаттыкты сактоону өнүктүрүү, жумуш ме- нен камсыздоону жогорулатуу программаларын кошуп, кырдаалды жакшыртуу боюнча чараларды көрүүдө, бирок жакырчылык, жумушсуздук, жогорку өлүм көйгөйлөрү андан ары чечүүнү талап кылат. Кыргызстандын демографиялык саясатын башка өлкөлөрдүн алдыңкы тажрыйбасын эске алуу менен өркүндөтүү зарыл
Колдонулган булактар
1. Демографический ежегодник Кыргызской Республики. 2007-2015 гг. – Бишкек: Нацстатком КР, 2016. – 319 с.
2. Саякбаева, А. А. Потребности населения в социальной защите в период трансфор- мации экономики / А. А. Саякбаева, К. А. Токторбаева // Научные стремления. – 2016. – № 17. – С. 96-103. – EDN YGDCVN..
3. Cаякбаева, А.А. Некоторые аспекты социально-демографического развития Кир- гизской Республики и Нарынской и Чуйской областей / А.А. Cаякбаева, А.Ж. Кенжека- раева // Вестник РАЕН. – М., 2016. - № 1. – C. 105-110.
4. Саякбаева, А. А. Демографические особенности развития Кыргызстана и ее регио- нов / А. А. Саякбаева, М. А. Дженалиева, Д. К. Омуралиева // Евразийское Научное Объ- единение. – 2017. – Т. 2, № 1(23). – С. 134-137. – EDN XUXOPT.
5. Саякбаева, А.А. Социальная защита населения / А.А. Саякбаева. – Бишкек : КНУ им. Ж.Баласагына, 2006. – 226 с.
6. Уровень жизни населения Кыргызской Республики 2006-2015. – Бишкек: Нацстатком КР, 2016. [Электронный ресурс]. Режим доступа: https://www.stat.kg/media/
publicationarchive/4ae00fed-f918-41f9-89d5-1112ba4e3e35.pdf (дата обращения 07.05.24г.).