ГРУЗИН ТИЛИНДЕГИ ОККАЗИОНАЛДЫК ЛЕКСИКА (ПУБЛИЦИСТИКА ЖАНА КӨРКӨМ ПРОЗА МАТЕРИАЛДАРЫНЫН НЕГИЗИНДЕ)
Ф.Р. БигваваМакалада грузин тилиндеги окказионалдык лексиканы түзүүнүн өнүмдүү ыкмала- ры публицистика жана көркөм адабият материалдарынын негизинде изилденет. Жаңы сөздөрдү түзүүнүн негизги ыкмалары белгиленген: түз сөз кошуу, композиттик конструк- циялар, аффикстерди колдонуу жана метафоризация. Заманбап грузин авторлорунун тек- сттерин жана публицистикалык материалдарды талдоонун негизинде зат атоочтордон аффикстердин жардамы менен пайда болгон этиш формаларынын, калькалоонун жана семантикалык өзгөрүүлөрдүн басымдуулугу аныкталган. Окказионалдык неологизация грузин маданиятынын контекстинде өзгөчө түшүнүктөрдү түзүү зарылдыгын чагылды- рары аныкталды. Калембурлар жана метонимиялык которуулар жаңы лексикалык бирдиктерди түзүүдө маанилүү роль ойнойт. Изилдөөнүн практикалык баалуулугу андан аркы лингвистикалык талдоо үчүн окказионализмдерди түзүү моделдерин системалаштырууда турат
Колдонулган булактар
1. Маркова, Е. М. Роль СМИ в демократизации и креативизации современного русского языка (круглый стол) / Е. М. Маркова, Л. В. Рацибурская, О. С. Иссерс [и др.] // Вестник Московского государственного областного университета : электронный журнал. – 2017. – № 1. – URL: http://evestnik-mgou.ru/vi (дата обращения: 24.10.2024).
2. Ян, К. Роль окказионализмов в преподавании русского языка как иностранного / К. Ян // Альманах современной науки и образования. – Тамбов : Грамота, 2008. – № 2 (9), ч. 1. – С. 232-233. – URL: www.gramota.net/materials/1/2008/2-1/ (дата обращения: 24.10.2024).
3. საქართველოს რესპუბლიკა [Республика Грузия] : сайт. – URL: https://www.nplg. gov.ge/opentext/index.php?m=12&y=2013&art=87 (дата обращения: 20.10.2024).
4. ჯუბა (ღებელი) გოგრიჭიანი - ლექსები, პოემები [Джуба (Гебели) Гогричиани - стихи, поэмы] // ლიტერატურა, პოეზია [Литература, поэзия] : сайт. – URL: https://poetry. ge/pages/juba-ghebeli-gogrichiani/poems (дата обращения: 14.10.2024).
5. "იცი, რატომ დაკარგე შენი ძმა?" - რატომ მოკლეს ლევან კალაძე ["Знаешь, почему ты потерял своего брата?" - Почему убили Левана Каладзе] // Ambebi.GE : сайт. – URL: https://www.ambebi.ge/article/57614-ici-ratom-dakarge-sheni-zma-ratom- mokles- levan-kalaze/ (дата обращения: 18.10.2024).
6. ოსკარ უაილდი - ვარსკვლავ ბიჭუნა [Оскар Уайльд - Мальчик-звезда] // Aura.
Ge : сайт. – URL: https://www.aura.ge/103-saskolo/15305-oskar-uaildi--varskvlav- bitchuna. html (дата обращения: 12.10.2024).
7. «Открыть двери разума»: электронный документ. – URL: https://docs.google.com/ viewerng/viewer?url=http://eon.ge/wp-content/uploads/2018/12/%E1%83%93%E1%83%90 %E1%83%97%E1%83%90%E1%83%97%E1%83%A3%E1%83%97%E1%83%90%E1%8
3%A8%E1%83%AE%E1%83%98%E1%83%90.pdf&hl=en (дата обращения: 17.10.2024).
8. Icon of the Seas: მსოფლიოში ყველაზე დიდმა საკრუიზო გემმა მაიამის პორტიდან მოგზაურობა დაიწყო [Icon of the Seas: крупнейший в мире круизный лайнер отправился в путешествие из порта Майами] // BM.GE : сайт. – URL: https:// bm.ge/news/icon-of-the-seas-msoflioshi-yvelaze-didma-sakruizo-gemma-maiamis-portidan- mogzauroba-daitsyo (дата обращения: 12.10.2024).
9. „ქართულმა ოცნებამ" ბუნებრივი სახე დაიბრუნა – მმართველი გუნდის ე.წ. ურჩი დეპუტატები ["Грузинская мечта" вернула свое естественное лицо – так называ- емые мятежные депутаты правящей команды] // Rustavi2 : сайт. – URL: https://rustavi2.ge/ ka/news/102484 (дата обращения: 18.10.2024).
10. კონსტანტინე გამსახურდია - დიონისოს ღიმილი [Константинэ Гамсахур- диа - Улыбка Диониса] // Aura.Ge : сайт. – URL: https://www.aura.ge/311-proza/13042- konstantine-gamsaxurdia--dionisos-ghimili.html (дата обращения: 02.11.2024).
11. პენტაგონის გეგმა ერაყის წინააღმდეგ შესაძლო ომის... [План Пента- гона возможной войны против Ирака...] // Радио Свобода : сайт. – URL: https://www.radiotavisupleba.ge/a/1527055.html (дата обращения: 11.11.2024).
12. ქართულ არმიაში "დრაკონების" ხანა დაბრუნდა [В грузинской армии верну- лась эпоха "драконов"] // Квирис палитра : сайт. – URL: https://kvirispalitra.ge/article/592- qarthul-armiashi-drakonebis-khana-dabrunda/ (дата обращения: 12.10.2024).
13. ასავალ-დასავალი: 2016 [Асавал-дасавали: 2016] // საქართველოს გაზეთები [Газеты Грузии] : сайт. – URL: http://www.nplg.gov.ge/paperge/ka/browse/000044/ set/00042645/ (дата обращения: 12.11.2024).